Hoeveel rust heb je nodig?

“De tour win je in je bed.” , is een gevleugelde uitspraak van Joop Zoetemelk. Hij is een van de grootste renners die ons land rijk is en voor mij persoonlijk ook een inspiratie. Het is natuurlijk overduidelijk dat de Tour de France geen wedstrijd bed liggen is. Wat hij bedoelt is dat wielrennen een duursport is. Het gaat niet alleen om hard rijden maar ook over hoelang je dat vol kunt houden. In het geval van een meerdaagse tocht wordt die strijd door de dagen aan elkaar geregen.

Eigenlijk is dat niet anders dan je trainingen. Daarin rijd je ook meerdere dagen achter elkaar al dan niet met een rustdag ertussen. Tussen de ritten door moet je iedere keer weer zorgen dat je fit raakt voor de volgende rit. Dat doe je door bijvoorbeeld eten, massage en voldoende slaap.

Maar hoe werkt dat nu precies?

Laten we er vanuit gaan dat je fit bent op het moment dat je begint met je training. Dan gaat je conditie langzaam achteruit op het moment dat je aan het trainen bent. Zodra je van de fiets afstapt ben je minder fit dan toen je begon. Je zult op dat moment niet nog zo’n training kunnen doen met een beter resultaat. De voorraden zijn op en spieren en cellen hebben schade. Hoe harder je traint hoe minder voorraden en des te groter de schade.

Direct gaat je lichaam herstellen en de voorraden aanvullen. Daar heeft het voedingsstoffen voor nodig, zoals eiwitten, koolhydraten, vetten, vitaminen en mineralen.

Heb je nu de hele zaterdag gefietst en je gaat zaterdagavond stappen en laat naar bed, dan herstel je dus minder goed. Je lichaam krijgt niet de rust die het nodig heeft om de schade te repareren. De vijf glazen alcohol vergiftigen het lichaam en moeten met voorrang worden opgeruimd. Je broodje shoarma levert niet de juiste voedingsstoffen om je voorraden aan te vullen en de bouwstoffen te leveren om de schade te herstellen.

Het lichaam blijft, afhankelijk van de intensiteit van de training, 8 tot 48 uur in reparatie. Dat wil overigens niet zeggen dat je tijdens die tijd niets kunt doen. Je kunt bijvoorbeeld de volgende dag een herstel training doen. Rij voor een hersteltraining 30 tot maximaal 90 minuten met een lage hartslag.

In de afbeelding hierboven zie je hoe dat werkt. De horizontale lijn (base level) is je basisconditie. Zodra je gaat trainen begeef je je in het roze deel. Het einde van je training is de bodem van de curve. Dan begint het herstel (in het rood). Je lichaam repareert de boel niet alleen maar zorgt er ook voor dat de capaciteit wordt uitgebreid (in het geel). Zoals je ziet neemt dit effect na verloop van tijd weer af. Het ideale moment voor je volgende training is de top van de curve. Of in ieder geval ergens in het gele deel.

Wat kun je ermee?

Als je al een ervaren rijder bent dan voel je goed aan wanneer je hersteld bent. Ben je nog niet zo ervaren of wil je het gewoon zeker weten, volg dan je hartslag. Meet iedere ochtend je hartslag. Zo krijg je een goed beeld van de standaard situatie. Zodra je hartslag hoger is dan normaal kan dit heel goed duiden op een verzwakt lichaam door training of ziekte.

Tegenwoordig kun je ook je Heart Rate Variability (HRV) meten. Dat is het verschil tussen de pieken in je grafiek van je hartslag. Het idee is dat hoe onregelmatiger het hart werkt, des te uitgeruster je bent. Als je meer vermoeid bent neemt het autonome zenuwstelsel het over en laat het hart regelmatiger kloppen. Deze meting is, mits goed gedaan, nauwkeuriger dan je ochtendpols.

De enige kanttekening is dat je HRV niet alleen reageert op lichamelijke stress, maar ook op mentale stress. Soms is het dan verstandig om rustiger aan te doen, maar vaak is het ook juist lekker om even flink te trainen als je mentaal gestresst bent. Daar komt dus weer ervaring en gevoel bij kijken.

Beter herstellen

Je kunt heel veel doen om beter te herstellen. Bijvoorbeeld een hersteltraing, massage, goed op je voeding letten of genoeg slapen.

Hoeveel slaap je precies nodig hebt verschilt van persoon tot persoon. Gemiddeld heb je zo’n 8 uur slaap per nacht nodig. Ikzelf voel me daar heel fijn bij. In een rustige trainingsperiode is 7 uur ook voldoende. Train ik echter 5x in de week dan heb ik minstens 9 uur slaap nodig.

Probeer het gewoon eens uit. Ga een half uur eerder naar bed. Word je voor de wekker wakker en spring je uit bed? Dan ben je uitgerust. Gaat je wekker te vroeg naar je zin? Dan heb je meer slaap nodig.

  • Hoeveel slaap jij?
  • Is dat voldoende?

Beantwoorde deze twee vragen in het commentaarveld onder dit artikel en ik stuur je als dank het eBook “Herstel sneller”, bordenvol tips om sneller te herstellen.

Stop met fietsen. Ga trainen.
Stop met diëten. Voed je prestatie.

Tijdens het Train & Eet als een Atleet webinar zet ik dit idee om in praktische adviezen.

Na dit webinar weet jij:

  • Wat je moet eten, voor tijdens en na je inspanning
  • Hoe je optimaal traint
  • Hoe je je ideale gewicht bereikt
  • Hoe je langer, harder kunt fietsen


Klik hier en schrijf je nu gratis in 

Een webinar is een online workshop die je thuis volgt vanachter je eigen pc, telefoon of tablet

Intens veel fietsplezier,

PS: Deel dit artikel a.u.b. met je wielervrienden zodat ook zij ervan kunnen profiteren. Samen fietsen is zoveel leuker! Gebruik de knoppen hieronder voor Twitter, Google+, Linkedin en Facebook. Heel erg bedankt.

203 Responses to Hoeveel rust heb je nodig?

  1. chris 27 november 2019 at 17:02 #

    ik slaap 6 a 7 uur en ben meestal voor de wekker wakker.

  2. Michael 6 december 2018 at 22:03 #

    Dag Robert,
    ik slaap ongeveer 7u per nacht, in het weekend soms iets minder, zeker als de klassiekers op de agenda staan. Ik raak moeilijk in slaap en als ik intensief getraind heb nog moeilijker.
    Grtz, Michael

  3. Lasr 2 december 2018 at 11:08 #

    Hi Robert, ik slaap gemiddeld 7 uur per dag. Eigenlijk is dat te weinig, want de vrijdagavond ben ik meestal doodop. Dit maakt trainen op een zaterdagmorgen meestal ook moeilijker. Op de zondag ben ik dan al wat fitter en dan gaat de training ook veel beter.

  4. Kees van Ommen 1 december 2018 at 12:32 #

    Hoi Robert,

    Ik probeer mijn slaaptijd volgens de REM periodes van 1,5 uur te plannen. Dus of 6 of 7,5 of 9 uur slapen.
    Met een marge van een kwartier inslaaptijd. Ik voel me het beste met de 7,5 uur en dan ben ik zelfs vaak voor de wekker wakker. 9u voelt dan als uitslapen. Dat heb ik wel eens nodig na een lange rit!

    Groet,
    Kees

  5. martin 30 november 2018 at 21:10 #

    ik slaap 6 a 7 uur per nacht door mijn werk.

  6. Eric 29 november 2018 at 15:19 #

    Hai Robert,

    ik zie dat ik niet de enige ben, die te weinig slaap krijgt door werk.
    Ik werk in de continudienst (7 dagen/nachten) waarin ongeveer 5-6 uur slaap per etmaal.Dit is inderdaad een aanslag op de conditie/vorm. Gelukkig staat de week erna in het teken van training en vooral rust.
    Ik lees je berichten altijd met belangstelling en probeer je tips zoveel mogelijk in mijn bijzondere werk/rust rooster in te passen, vooral met het oog op de Marmotte 2019 🙂

    • Rene 29 november 2018 at 19:32 #

      Ik slaap gemiddeld 6 a 7 uur per nacht. Dit is aan de korte kant maar komt ook vanwege mijn werk.

    • Robert van der Wulp 30 november 2018 at 08:54 #

      Hai Eric,

      Bedankt voor je reactie.

      Continuediensten zijn sowieso slecht voor je. We hebben nu eenmaal een bioritme dat niet gemaakt is voor nachtelijke uren en wel gebaat is bij regelmaat.
      Waar je vooral op moet letten is dat je je trainingen niet te zwaar maakt in de week dat je bij moet komen. Maar ik neem aan dat je die week dan niet werkt!?

      Succes op de Marmotte.

      Intens veel fietsplezier, Robert

  7. Ko 29 november 2018 at 13:11 #

    Ik slaap 5 tot 6 uur per dag max dit 7 dagen per week.
    Het lukt met niet om langer te slapen, soms voel ik me nog moe.
    Maar dit is al jaren zo dus mijn lichaam zal zich aangepast hebben aan deze situatie.
    Normaal kun je in het weekend uitsalpen echter als je partner dan moet werken zoals bij mij 2 weekends in de maand. Ben je wakker.

  8. Nick Janssen 29 november 2018 at 11:57 #

    Beste, ik ben zelfstandige horeca uitbater. Ik slaap max 6h per nacht.
    Toch volg ik mijn schema’s van mijn sportarts dus ik train 6 dagen per week! Waarvan 2 dagen 2x per dag.

    • Robert van der Wulp 30 november 2018 at 09:02 #

      Hai Nick,

      Er zijn natuurlijk altijd uitzonderingen op de regel.

      Daarnaast ligt het er natuurlijk ook aan hoe intensief je traint.
      Vaak is daarin de overgangsperiode het zwaarst.
      Vorig jaar moest ik iedere week een halve liter bloed geven. In totaal 35 aderlatigen in net geen jaar tijd.
      Daardoor kon ik niet trainen en moest ik dit jaar weer opnieuw beginnen.
      Dat was zowel vorig jaar als dit jaar erg pittig.
      Nu zit ik er weer helemaal in en train ik ook weer dagelijks.
      Als je weer in dat ritme zit dan gaat dat makkelijker. Je lichaam verwacht de inspanning al.

      Lekker bezig hoor, waar train je voor?

      Intens veel fietsplezier, Robert

      PS: je had een emailadres achtergelaten met hitmail.com. Ik neem aan dat dit hotmail.com moest zijn en ik heb het aangepast, maar laat me even weten of je het ebook ook hebt gekregen.

  9. Gunther 29 november 2018 at 10:03 #

    Hallo Robert,
    Ik slaap in de week zo ongeveer een 6 tal uur. Dat is voor mij te weinig, ik voel me nog heel moe elke morgen als de wekker afgaat.
    Tijdens het weekend kan ik gelukkig langer slapen (8 à 9 uur) en voel ik me veel beter.
    Groeten,
    Gunther.

  10. Paul 28 november 2018 at 21:44 #

    Slaap 6 uur per nacht iets de weinig maart komt mede door mijn beroep.

Geef een reactie